|
Siedzibą gminy
jest wieś Jabłoń, leży ona w północnej części
powiatu parczewskiego, w zlewisku rzeki Zielawy, przy drodze Parczew -
Wisznice. Wzmianki o Jabłoniu pojawiają się już, w XVI wieku. Jego
pierwszymi właścicielami byli Połubińscy, herbu jastrzębiec,
którego elementy stanowią podstawę obecnego herbu gminy
Jabłoń.
W XVII wieku dobra Jabłoń należały do rodzin Firlejów i
Potockich. Szczególną rolę w historii Jabłonia odegrał
pułkownik Piotr Strzyżowski, mąż Emmy Potockiej. Doprowadził on majątek
do rozkwitu. Na jego bazie utworzył ośrodek rolno-hodowlany, w
którym rozwijało się m.in. szkółkarstwo drzew i
hodowla kwiatów. Z jego szkółki w latach 70-tych
XVII wieku brano sadzonki na wysadzenie Alei Jerozolimskich w
Warszawie. Strzyżowski zmarł w roku 1855 i jego grób jest na
cmentarzu parafialnym w Jabłoniu.
W okresie powstania styczniowego dwór stanowi schronienie
dla powstańców, a jego następna właścicielka Amelia
Łubieńska za tę działalność została zesłana na Sybir.
Następnym rodem ważnym w dziejach Jabłonia była rodzina Zamoyskich,
przybyła z Różanki k. Włodawy.
Tomasz Zamoyski wybudował obecnie istniejący pałac wraz z zespołem
budynków gospodarczych i czworakami dla służby,
które istnieją do dziś. Jego jedyny syn August Zamoyski,
spadkobierca majątku mniej interesował się gospodarstwem, zajmował się
głównie pracą artystyczną, tj. rzeźbiarstwem. Najbardziej
płodny okres jego twórczości przypada na lata powojenne.
August Zamoyski zmarł we Francji 19 maja 1970 roku.
Jego imię nosi Zespół Szkół Rolniczych w
Jabłoniu, w którym kształci się ok. 800 uczniów w
8 kierunkach.
Chlubną kartą Jabłonia są walki stoczone w tej miejscowości we wrześniu
1939 roku przez żołnierzy gen. F. Kleeberga z wojskami sowieckimi.
Wydarzenia te upamiętnia pomnik na miejscowym cmentarzu.
Na terenie gminy jest 5 szkół podstawowych i gimnazjum.
Funkcjonuje Gminny Ośrodek Kultury, Biblioteka Gminna i 3 punkty
filialne.
Główne atrakcje turystyczne to wspomniany wyżej
zespół pałacowo-parkowy z zabudowaniami folwarcznymi w
Jabłoniu, zespół pałacowo-parkowy w Kolanie, gdzie obecnie
znajduje się filia Domu Pomocy Społecznej w Kalince. Ponadto teren
gminy przecina Kanał Wieprz-Krzna oraz znajdują się tu dwa zbiorniki
wodne bogate w ryby. Gminę Jabłoń, o powierzchni 11098 ha, zamieszkują
4532 osoby. W skład gminy wchodzi 12 sołectw.
Gmina ma charakter rolniczy, powierzchnia gruntów ornych
wynosi 8615 ha, podstawowymi uprawami są: pszenica, jęczmień oraz
mieszanki zbożowe. Pojawiły się też inne uprawy jak rumianek, kozłek,
mięta. Prowadzona jest hodowla trzody i bydła.
Gmina jest w znacznym stopniu stelefonizowana, ma prawie 1000
abonentów telefonicznych, w roku 1998 oddano do użytku
oczyszczalnię ścieków, do której podłączono 1,5
km sieci kanalizacyjnej. Wsie Jabłoń i Dawidy mają sieć wodociągową o
długości 8,6 km.
Gmina posiada bardzo dobre warunki do wypoczynku, świeże powietrze nie
skażone zanieczyszczeniami przemysłowymi, lasy bogate w owoce leśne i
grzyby, zbiorniki wodne, gdzie można łowić ryby i polować na ptactwo
wodne, oraz życzliwych i gościnnych mieszkańców, chętnie
przyjmujących gości do własnych domów.
|